महाराष्ट्रातील नद्या व नद्यांची माहिती-MPSC Geography Notes
Table Of Contain
महाराष्ट्रातील नदीप्रणाली
By Shubham Vyawahare
24-July-2026
➤ नदीच्या मार्गानुसार त्यांचे चार विभाग पाडले जातात.
- दख्खनच्या पठारावर वायव्य-आग्नेय दिशेने वाहणाऱ्या नद्या
- विदर्भातील उत्तर-दक्षिण दिशेने वाहणाऱ्या नद्या
- उत्तर महाराष्ट्रात खानदेशात पूर्व-पश्चिम दिशेने वाहणाऱ्या नद्या
- कोकण किनारपट्टीवरील पश्चिम-पूर्व दिशेने वाहणाऱ्या नद्या.
➤महाराष्ट्रामध्ये सह्याद्री पर्वत प्रमुख जलविभाजक आहे
- पूर्ववाहिनी नद्या
- पश्चिमवाहिनी नद्या
गोदावरी नदी ची संपूर्ण माहिती
➤गोदावरी नदी हि पूर्ववाहिनी नदी असून नाशिक जिल्हातील महाबळेश्वर येथे उगम पावते सहयाद्री पसरलेला आहे. गोदावरीला दक्षिणेतील गंगा नदी असे म्हणतात
| उगम | त्रंबकेशवर |
| महाराष्ट्रातील क्षेत्र |
|
| महाराष्ट्रातील लांबी | 668 km |
| उपखोरे |
|
कृष्णा नदी ची संपूर्ण माहिती
➤कृष्ण नदी महाबळेश्वर ला उगम पावते
| उगम | महाबळेश्वर |
| महाराष्ट्रातील क्षेत्र | सातारा सांगली कोल्हापूर |
| महाराष्ट्रातील लांबी | 282 KM |
| उपखोरे | कृष्णा खोरे |
भीमा नदी ची संपूर्ण माहिती
➤भीमा नदी हि कृष्णाची उपनदीच आहे पण मोठे क्षेत्र व्यापते.
| उगम | भीमाशंकर |
| महाराष्ट्रातील क्षेत्र | पुणे सोलापूर सातारा बीड |
| महाराष्ट्रातील लांबी | 451 KM |
| उपखोरे |
|
तापी नदी ची संपूर्ण माहिती
➤मध्यप्रदेशात उगम होतो
| उगम | मुल्ताई |
| महाराष्ट्रातील क्षेत्र |
|
| महाराष्ट्रातील लांबी | 208 KM |
| उपखोरे | पूर्णा-तापी खोरे |
नर्मदा नदी ची संपूर्ण माहिती
➤हि पश्चिम वाहिनी नदि आहे
| उगम | |
| महाराष्ट्रातील क्षेत्र | नंदुरबार |
| महाराष्ट्रातील लांबी | 54 KM |
| उपखोरे | - |
महाराष्ट्रातील नद्या व त्यांच्या उपनद्या
| नदी | उपनद्या |
|---|---|
| गोदावरी | वारणा, प्रवरा, सिंधफणा, दक्षिण पुर्णा, इंद्रावती, मांजरा पुर्णा व गिरणा, प्राणहिता ,पैनगंगा , दुधना |
| तापी | गिरणा, पुर्णा, बोरी, अनेर , पाझरा |
| कृष्णा | कोयना , वेरळा, पारणा, पंचगंगा, वेण्णा |
| भिमा | इंद्रायणी, मुळा, सीना, कुकडी, पवना, कर्हा, मुठा, नीरा |
| पैनगंगा | कन्हान, वर्धा व पैनगंगा |
| पुर्णा | काटेरुर्णा व नळगंगा |
| सिंधफणा | बिंदुसरा |
| मांजरा | तेरणा , कारंजी, घटणी, तेरू |
| कोकणातील नद्या | उल्हास , तेरेखोल, कुंडलिका, शास्त्री, वशिष्ठी , काळ, कर्ली, जगबुडवी |
Download महाराष्ट्रातील नद्या व नद्यांची माहिती In PDF
Others Blogs Related to MPSC Geography Notes In Marathi
➤MPSC Geography(भुगोल) Syllabus And Exam Pattern
➤महाराष्ट्राचा प्राकृतिक भुगोल
➤महाराष्ट्राचे प्रशासकीय विभाग
➤महाराष्ट्रातील सर्व जिल्हे
➤महाराष्ट्रातील बंदरे
➤महाराष्ट्रातील धरणे
➤महाराष्ट्रातील घाटांची माहिती
➤महाराष्ट्रातील खाड्यांची(Bay) माहिती
➤महाराष्ट्रातील सर्व पठारांची(Plateau) माहिती
➤महाराष्ट्रातील हवामान
➤महाराष्ट्रातील खनिज संपत्ती संपूर्ण माहिती
➤महाराष्ट्रातील मुद्रा व मुद्रा प्रकार
➤महाराष्ट्रातील सर्व पठारांची माहिती
➤महाराष्ट्रातील पर्वत रांगा
➤महाराष्ट्रातील नद्या व नद्यांची माहिती
Read All MPSC blogs
- ➤केंद्र सरकारने खाजगी क्लासेस साठी नवी नियमावली लागू केली आहे |GUIDELINES FOR REGULATION OF COACHING CENTER in marathi
- ➤MPSC Data leak: पेपर न फुटल्याचा दावा MPSC आयोगाने स्पष्टपणे केला आहे
- ➤MPSC hall ticket data leaked before 6 days of exam
- ➤MPSC Data leak: टेलेग्राम वर अचानक ९० हजार परीक्षार्थींचे प्रवेशपत्र झाले लिक
- ➤मराठी भाषेला अभिजात दर्जा मिळायला हवाच , अभिजात दर्जा नेमका कसा मिळतो ?
Download MPSC Books pdf



